Λα Τουρ Μελάς – La Tour Melas 2020

Στην απαρχή του Λα Τουρ Μελάς βρίσκεται ένα στοίχημα: ο Κύρος Μελάς, επιχειρηματίας και λάτρης του Château Lafleur, στοιχημάτισε σε ένα δείπνο στη Ζυρίχη με έναν Ελβετό τραπεζίτη συνάδελφο πως θα μπορούσε να παράγει στην Ελλάδα ένα κρασί ισάξιο με τον σταρ του Pomerol. Από το 2000/2001 φύτεψε στον Αχινό της Φθιώτιδας, μια περιοχή δίχως καθιερωμένη αμπελουργική παράδοση, κλήματα από τη Γαλλία – ένα συνειδητό μπορντολέζικο εμφύτευμα. Στο «Judgment of Athens» γύρω στο 2015 λέγεται πως το Λα Τουρ Μελάς σε τυφλή δοκιμή κατατάχθηκε μπροστά από το Château Lafleur· ανεξάρτητο πρωτόκολλο ωστόσο δεν υπάρχει, και το ίδιο το κτήμα το διατυπώνει με προσοχή, πως το στοίχημα «δεν έχει ακόμη κερδηθεί». Ο Ελβετός πάντως ποτέ δεν πλήρωσε – το επιχείρημά του: τα γαλλικά κρασιά παλαιώνουν καλύτερα. Έθεσα τώρα ο ίδιος το στοίχημα σε δοκιμασία και δοκίμασα τον 2020 παράλληλα με το Château Trotte Vieille 2020, ένα Premier Grand Cru Classé από το Saint-Émilion. Η μονομαχία έχει μάλιστα παράδοση σε αυτή την οικογένεια κρασιών: τον 2019 τον είχα παρατάξει το 2024, στα πέντε του χρόνια, απέναντι στο Château La Gaffelière 2019 και τον είχα δει στους 94 βαθμούς.

Ο Grand Vin του κτήματος μεγαλώνει σε πεζούλες κοντά στον Αχινό, στα περίπου 200 μέτρα, μόλις δυο περίπου χιλιόμετρα από τον Ευβοϊκό Κόλπο, πάνω σε άργιλο και ασβεστόλιθο με αλλουβιακά χαλίκια· η βραδινή θαλασσινή αύρα δροσίζει και διατηρεί την οξύτητα. Η δουλειά γίνεται βιοδυναμικά, αν και χωρίς πιστοποίηση. Ο 2020 είναι χαρμάνι από 60% Cabernet Franc και 40% Merlot – και στις δύο χρονιές, 2019 και 2021, ήταν 65/35 – , ζυμωμένο με άγριες μαγιές σε ανοιχτά δοχεία, με μηλογαλακτική ζύμωση στο βαρέλι, έπειτα ωρίμανση περίπου 22 μηνών σε κατά κύριο λόγο καινούργια γαλλικά barriques και εμφιάλωση δίχως κολλάρισμα και δίχως φιλτράρισμα, με απόδοση 30 hl/ha και 14,5% αλκοόλ. Από τη χρονιά 2020 υπάρχουν, όπως μου επιβεβαίωσε το κτήμα, μόνο 4.700 φιάλες. Η ετικέτα, παρεμπιπτόντως, δείχνει μια ιστορική άποψη του Εχίνου κατά τον Edward Dodwell, του οποίου η γενιά ταξιδιωτών ανάμεσα στο 1801 και το 1806 απεικόνισε για πρώτη φορά τη Φθιώτιδα – τα μεγάλα εικονογραφημένα έργα του 18ου αιώνα παρέμειναν αθηνοκεντρικά, και για τον Εχίνο το φύλλο του Dodwell είναι, απ' όσο μπορεί κανείς να δει, η μοναδική ιστορική εικαστική μαρτυρία.

Ως χρονιά, το 2020 θεωρείται στην κεντρική Ελλάδα εξαιρετικά δροσερή χρονιά. Ο Πάνος Ζουμπούλης μιλά για ένα «Vintage of Perfect Harmony»: ήπιος καιρός χωρίς ακρότητες, φαινολική ωριμότητα με διατηρημένη οξύτητα, ένας μακρύς, σχεδόν ράθυμος τρύγος.

Στο ποτήρι η μύτη είναι πραγματικά μεθυστική, ανθική-φρουτώδης, με βατόμουρο – και πάλι σαφώς μια ιδέα πιο πάνω από τον 2019. Στον ουρανίσκο λεπτές αναγωγικές νότες και σφιχτή τανίνη, που ωστόσο σπάει κάπως πολύ γρήγορα: αφήνει μεν πίσω της ένα ελαφρώς στυφό ίχνος, της λείπει όμως λιγάκι νεύρο, πράγμα που στο τελευταίο τρίτο οδηγεί σε μια κάπως επίπεδη αίσθηση. Το τελείωμα, αντιθέτως, δίνει και πάλι δυναμικά το παρών, με πολύ όμορφες καπνιστές νότες στη δεύτερη επίγευση και αγριοδαμάσκηνα. Ένα εντελώς εξαιρετικό Bordeaux από τη δεξιά όχθη.

Η μονομαχία τελειώνει 95:95 – ο Έλληνας φτάνει ακριβώς το σκορ του Premier Grand Cru Classé. Ακόμη λιγότερο μπορώ να κατανοήσω ότι τα Decanter World Wine Awards 2026 έδωσαν στον 2020 μόλις χάλκινο με 89 βαθμούς· σε έναν διαγωνισμό που βραβεύει τόσο ευρέως, αυτό είναι βεβαίως ένα ασθενές σινιάλο. Ο Jamie Goode είδε τις γειτονικές χρονιές, το 2016 στους 93 και το 2022 στους 94.

Ένα πραγματικά πετυχημένο πείραμα λοιπόν. Οι προϋποθέσεις για 96, 97, ίσως ακόμη και 98 βαθμούς υπάρχουν σε αυτό το κτήμα ολοφάνερα – οι επόμενες χρονιές θα το δείξουν. Ο ίδιος ο 2020 δεν χρειάζεται πια υπομονή, μπορεί κανείς να τον πιει ήδη από τώρα. Στη Γερμανία κοστίζει 119 ευρώ και βρίσκεται έτσι μάλιστα πάνω από το Trotte Vieille – κάπως ακριβός για αυτό που παίρνεις, καθώς ένα ελληνικό Cabernet Sauvignon συγκρίσιμης ποιότητας το βρίσκει κανείς στα μισά ή στο ένα τρίτο των χρημάτων. Η σπανιότητα πάντως το σχετικοποιεί: από το Trotte Vieille εμφιαλώθηκαν την ίδια χρονιά, σύμφωνα με στοιχεία του γαλλικού κτήματος, περίπου 29.000 φιάλες του Grand Vin – πάνω από έξι φορές περισσότερες από τις 4.700 που υπάρχουν από το La Tour Melas. Αλλά τόσο ως λάτρης του Bordeaux όσο και ως λάτρης των ελληνικών κρασιών, αυτό το κρασί οπωσδήποτε πρέπει κανείς να το έχει πιει μια φορά. 95 βαθμοί.