Μπουτάρη – Grand Reserve Naoussa 1993

Ο Boutari Grande Reserve Naoussa 1993 είναι μονοποικιλιακό Ξινόμαυρο με 13 τοις εκατό αλκοόλ, τότε ακόμα ταξινομημένο ως ΟΠΑΠ, σήμερα θα ήταν ΠΟΠ Νάουσα. Η Μπουτάρη ιδρύθηκε το 1879 από τον Ιωάννη Μπουτάρη στη Νάουσα, το οινοποιείο στον Στενήμαχο στέκει από το 1978. Αυτή η χρονιά προέρχεται ακόμα από την εποχή πριν από το 1996, όταν ο Γιάννης Μπουτάρης αποχώρησε από την οικογενειακή επιχείρηση και στη συνέχεια ακολούθησε τον δικό του δρόμο με το Κυρ-Γιάννη. Ακριβώς αυτόν τον 1993 παρουσίασε η Μπουτάρη στις 7 Φεβρουαρίου 2013 στο Λονδίνο στον Circle of Wine Writers, μια παρουσίαση που ο οίκος διοργάνωσε μαζί με τον Κωνσταντίνο Λαζαράκη MW. Τη δική μου φιάλη την απέκτησα σε δημοπρασία.

Τον δοκίμασα τον Οκτώβριο του 2026, 33 χρόνια μετά τον τρύγο, μαζί με τρία ακόμα κρασιά της Μπουτάρη, τον Cava 2020 (86 βαθμοί), τον Grande Reserve 2013 (85 βαθμοί) και τον Cava 1976 (70 βαθμοί).

Οι προσδοκίες που δημιουργούν για αυτό το κρασί οι δοκιμές τρίτων είναι υψηλές. Το 2016 ο Mark Squires στο Wine Advocate έδωσε στον 1993 92 βαθμούς, στην ίδια γευστική δοκιμή ο 1990 έφτασε τους 93 και ο 2011 επίσης τους 92. Ο Simon Woolf τον χαρακτήρισε το 2015 στο TimAtkin.com εξαιρετικό παράδειγμα παλαίωσης, μια ώριμη Νάουσα με διατηρημένο φρούτο. Ο Richard Hemming MW τον είχε περιγράψει το 2013 για το JancisRobinson.com ως σαφώς τριτογενή, και η Hayley Hamilton Cogill έκανε στο D Magazine το 2012 τη σύγκριση με ένα ώριμο Barolo. Μόνο ο Alder Yarrow υπήρξε το 2011 στο Vinography πιο επιφυλακτικός, με περίπου 8 στα 10 και μια τανίνη που ήδη στεγνώνει τον ουρανίσκο.

Στο ποτήρι φυσικά δεν ήταν πια τόσο αδιαπέραστος όσο ο 2013 και έδειχνε ήδη ελαφρώς καστανωπές ανταύγειες. Στη μύτη όμως ήταν ακόμα εκπληκτικά φρέσκος, με αρκετές νότες υποβλάστησης (sous-bois), μαζί κάτι από τομάτα που ξεπροβάλλει, και λεβάντα, άφθονη λεβάντα. Στον ουρανίσκο έπεισε αρχικά όντως η δομή, όπως και στον 2013. Η τανίνη είναι στιβαρή και δεν έχει χάσει τίποτα. Μαζί ένα πολύ καλό παιχνίδι οξύτητας και γλύκας, σαν καφές στο τελείωμα. Στην ξηραντική τανίνη που περιέγραψε ο Yarrow το 2011 αντιπαρατίθεται στο δικό μου ποτήρι μια στιβαρή τανίνη – μια άλλη φιάλη, 15 χρόνια αργότερα.

Ο Grande Reserve 2013 αντιθέτως μου φάνηκε ήδη πέρα από το ζενίθ του, με πολύ καπνό και λίγο φρούτο, και πήρε από μένα μόνο 85 βαθμούς. Ο είκοσι χρόνια παλαιότερος 1993 ήταν ακόμα εκπληκτικά φρέσκος και προηγείται κατά δύο βαθμούς. Ο Cava 1976, ο παλαιότερος της δοκιμής, βρέθηκε με 70 βαθμούς σαφώς πίσω, με αρκετά καστανωπό χρώμα και μια αρκετά δυσάρεστη οξύτητα, εκεί που ο 1993 δείχνει ακόμα αυτό το πολύ καλό παιχνίδι οξύτητας και γλύκας. Ανάμεσα στα τέσσερα κρασιά αυτής της δοκιμής ο 1993 φέρει με 87 βαθμούς την υψηλότερη βαθμολογία.

Και στη δική μου σειρά Boutari Grande Reserve ο 1993 έχει έτσι την υψηλότερη βαθμολογία. Ο 1987 υπέφερε στη Xinomavro Masterclass του 2024 με περίπου 37 χρόνια από προβλήματα φελλού και έφτασε μόνο τους 84 βαθμούς, ο 2013 μένει στους 85. Ώριμη Νάουσα την έχω βιώσει προς δύο κατευθύνσεις – η Tsantali Reserve Naoussa 1992 έφτασε στην ίδια masterclass με περίπου 32 χρόνια και έναν εκπληκτικά φρέσκο ουρανίσκο με τέλεια διατηρημένες τανίνες τους 92 βαθμούς, ενώ η Νάουσα του Συνεταιρισμού του 1988 με περίπου 36 χρόνια είχε σαφώς ξεπεράσει την κορύφωσή της και βρισκόταν στους 85.

Μετά από 33 χρόνια αυτό είναι πολύ αξιόλογο. Αγοραία τιμή για τον 1993 δεν υπάρχει, η τρέχουσα σειρά κοστίζει περίπου 20 ευρώ στην Ελλάδα. Για μένα είναι 87 βαθμοί.